Vandaður vefhönnun getur umbreytt upplifun notenda og haft sjálfbært áhrif á tilfinningalega tengingu þeirra við vefsíður. Þar að auki er þau áhrif hönnunar, litaval og skipulags hugverka oft aukin, framkvæmda- og hugrænn sjónarmið, sem mátti tákna sem fagurfræðilegu eiginleika kóða.
Fagurfræði kóða – eða sjónarhorn á hvernig kóði er breytt í útlit og tilfinningu – hefur orðið að einni af aðal umræðustöðvum vefhönnuða. Það er ekki bara um hvernig efni er skipulagt; heldur er það hvernig notendur bregðast við hönnuninni, fegurðinni og áferðinni. Rannsóknir sýna að 94% notenda draga ályktanir um trúverðugleika vefsíðna byggt á hönnun. (webcredible.com) Þetta er engin smá skýring.
Hugsaðu þér að koma fyrst í fyrirlestrarhús. Fyrsta tilfinningin hvað varðar hönnunina tekur þátt í því hvernig þú skynjar efnið sem þú munt fá. Er aðkoma að húsinu skemmtileg, eða getur þú ekki beðið eftir að fara út? Vöru- og þjónustan á Íslandi hefur verið að nota þessa nálgun til að auka innkaup; jafnvel sú fjöltengda almenningsvefsíða, mbl.is, hefur slegið í gegn með stórmyndum og litrikaflæti sem brjóta upp hvíta bakgrunninn.
Litir eru sterk tjáningar í vefhönnun. Sýnt hefur verið fram á að ákveðnir litir vekja ákveðin tilfinningaleg viðbrögð. Til dæmis er blár oft notaður til að kalla fram traust og öryggi, á meðan rauður er tengdur við kraft og spennu. (colorpsychology.org) Þannig getur litaval skipt sköpum í því hvort notandi heillast af því að dvelja á síðu eða skrolla í burtu.
Ein af stærstu villunum sem hönnuðir gera er að ætla að þeir viti hvað notandinn vill. Í rauninni getur verið gagnlegt að framkvæma rannsóknir á notendum – eitthvað sem margir vefhönnuðir sleppa. Þessar rannsóknir munu veita dýrmætar upplýsingar sem hjálpa þér að búa til viðbjóðandi hönnun sem ekki hefur áhrif á tilfinningar þínar.
Þegar við tölum um vefsíður og hönnun, er oft ekki hægt að sleppa því að nefna Apple. Síðan þeirra, apple.com, er lýsing á hraða, einfaldleika og samhliða hönnun. Með rauntímuppfærslum og greiningum hefur Apple einnig verið í því að tæma tilfinningar notenda sína í bókinni um stöðuvöxt.
Fólk skynjar (og jafnvel taflan í huga þess) er greinilega á forstjórn, líka þegar við nýtum vefsíður. Hvað gerir óskýra vefsíðu eða hönnun ótrúleg? Þeir breyta jafnvel algjörlega hvernig notandi upplifir vefsíðuna. Jafnvel fyrir einstakling sem hefur aðeins takmarkaða tæknikunnáttu, er talan um það að ef heimasíðufarir nægja að líta á nokkur ung fólk – ekki spurning um þátttöku.
Þegar við skoðum sálfræðina á bak við vefhönun sjáum við hvernig skynjun og hegðun notenda eru mótaðar. Hönnuðir sem nýta skynræn hugfræði, eru líklegri til að búa til svæði sem bæði hugvitsamlegt og fallegt eru. Það er ekki bara um að gera vefsíður fallegar; heldur einnig um að gera þær notendavænar. Hægt er að líta á þetta í rannsóknir sem sýna fram á mikilvægi snertingar í hönnun: “Þegar fólk hefur verið látið í listrænni hönnun, spyrja þeir ekki spurninguna: 'Er það fallegt?' heldur 'Hvernig get ég notið þess?'”
Tengslin milli fólks og fegurðar eru dýrmæt og oft vanmetin. Rannsóknir frá Kahneman (2011) benda til þess að falleg hönnun geti aðstoðað við lækkun kvíða og streitu í notendum. Þannig er ekki að undra að vefhönnuðir reyni að bjóða upp á sambland af fegurð og virkni.
Vefhönnuðir hafa á fáum áratugum þróað loose-aesthetic usability effect, sem er sú hugmynd að fallegri vefsíðu hafi meiri skynjaðan notendavirkni. Njóturum innan hönnunar og notkunar hafa líka eins og Robert (2012) þverfaga hönnuði neitað um að virka bara ‘æðisleg meðal’ hönnun er aldrei nóg!
Í lok dags, vöru- eða þjónustuhönnuðir í okkar heim, eru þeir að leita eftir skemmtun, sjálfsöruggum notenda. Athugið að skemmtunök kann að krefjast mikillar hönnunar, því það að bjóða upp á sanngjarnan leikni, áhugaverðan efnivið og skemmtilega upplifun virka á endalaust marga einstaklinga. Vefhönnun skilar því krafti til að skemmta fyrir notanda.
Airbnb, vefsíða fyrir leiguþjónustu, er fátt af þeim sem hefur gert það að benda á hvernig falleg vefsíða getur haft veruleg áhrif á hugræna og tilfinningalega heilsu notenda. Með ljósum myndum, grípandi vefhönnun og notendamiðaðri flæðingu, finna notendur að þeir eru ekki bara að leita að gistingum – þeir eru að leita að spennandi upplifunum.
Hönnunarferlið er ekki aðeins um að búa til eitthvað fallegt; það snýst einnig um að leiða notendur inn í heim sem er skapandi, framsókn og léttir. Ertu að reyna að búa til einhvers konar viðurkenning en kemur ekkert út í gegn, skoðaðu þá þessa eiginleika! Er hægt að skynja bætandi eða ómagnandi? Góð víddfræði er ekki í móðu.”
Raddir notenda vekja skynjun af möguleikanum á skemmtun á heimasíðunni. Þar sem skilvirkni er 100% mikilvægt, verðum við á raunverulegum gippi – „Hefurðu skorað á þetta!” binda má hluti efnislegra vandamála eftir. Hvaða skref í markana er mín en hæga uppgötvun sem er örugg; en nota þar fyrirfram valda kraftráðgjafa sem um er að ræða í íslensku webfrontmódelum! Sgrimi!
Þannig bendir ljósið á að þegar kemur að hönnuninu, er það einmitt þetta að njóta þess að líta á heimasíðurnar okkar. Gakktu úr skugga um að þú hafir jafnvægi í fagurfræði kóða – og hugaðu að því hvað það gæti kallað fram hjá þér! Vefurinn er ekki bara skáldskapur; það er ferlið sem við þú notar hvernig og af hverju, og fólk mun alltaf engan tímann sleppa því að ræða áhrif fegurðar á lífsgæði sín. Hvort sem það er lág tilfinningin á heimasíðunni eða frábær skemmtun sem er í vörubúðum hjarna.